سرانجام یکی از بزرگترین چالشهای حقوقی صنعت هوش مصنوعی با مهر تأیید دادگاه فدرال به پایان رسید. شرکت «آنتروپیک» موظف شد برای حل و فصل شکایت گروهی نویسندگان و ناشران کتاب، مبلغ ۱.۵ میلیارد دلار غرامت پرداخت کند. با این حال، این توافق که به عنوان بزرگترین تسویه حساب در تاریخ کپیرایت ایالات متحده شناخته میشود، برخلاف تصور عمومی، یک پیروزی قاطع برای هیچیک از طرفین نیست. آنتروپیک با این پرداخت، از ورود به یک دادگاه پرهزینه اجتناب کرد، اما پرسش بنیادین درباره ماهیت قانونی آموزش مدلهای هوش مصنوعی همچنان بیپاسخ مانده است.
به گزارش دنیای برند؛ این پرونده که سال گذشته با حکم اولیه قاضی ویلیام آلساپ خبرساز شده بود، بر این محور میچرخید که آنتروپیک میلیونها کتاب دارای حق تکثیر را بهصورت غیرقانونی بارگیری و ذخیره کرده است. در حالی که قاضی آلساپ از این سمت بازنشسته شده است، قاضی «آراسِلی مارتینز-اولگین» روز دوشنبه به طور رسمی این توافق را تأیید کرد. بر اساس این حکم، به ازای هر اثر ثبتشده، مبلغ ۳۰۰۰ دلار به صاحبان حقوقی آن پرداخت خواهد شد که مجموعاً حدود ۵۰۰ هزار اثر را شامل میشود.
پیچیدگی اصلی در تفکیک «نحوه دسترسی» از «نحوه استفاده» نهفته است. قاضی آلساپ در جریان رسیدگی، رویکردی دوگانه داشت. او در یک پیروزی مهم برای صنعت هوش مصنوعی، حکم داد که آموزش مدلها با استفاده از متون دارای کپیرایت، در زمره «استفاده منصفانه» (Fair Use) قرار میگیرد.
🎯 برای اطلاع از جدیدترین تحولات برندها، همراه ما باشید
تلگرام | اینستاگرام | لینکدین
اما مشکل آنجاست که آنتروپیک کتابهای مورد استفاده خود را از دو منبع تأمین کرده بود: یکی کتابهای خریداریشده و اسکنشده که کاملاً قانونی بود، و دیگری کتابهایی که از وبسایتهای دزدان دریایی و کتابخانههای غیرقانونی بارگیری شده بود. دادگاه بخش دوم را غیرقانونی تشخیص داد و همین موضوع آنتروپیک را مجبور به مصالحه کرد تا از ادامه دادرسی و صدور احکام سنگینتر توسط هیئت منصفه بگریزد.
یک کارشناس حقوق فناوری در این باره میگوید:
«این توافق به معنای پایان رویارویی میان خالقان محتوا و غولهای هوش مصنوعی نیست؛ چرا که آنتروپیک با مصالحه پیش از رفتن به دادگاه استیناف، از ایجاد یک رویه قضایی الزامآور جلوگیری کرد و عملاً اجازه داد تا پرسش اصلی درباره محدودیتهای کپیرایت در آموزش هوش مصنوعی همچنان در ابهام باقی بماند.»
این خلاء قانونی به این معناست که سایر قضات در پروندههای مشابه همچنان آزادی عمل دارند تا برداشتهای متفاوت و گاه متضادی از قانون ارائه دهند. در حال حاضر، زنجیرهای از شکایات حقوقی علیه شرکتهای بزرگی نظیر گوگل، متا، میدجرنی و اوپنایآی در جریان است. تنها در هفته گذشته، گروهی از ناشران و نویسندگان سرشناس از جمله «الزِویر» و «هاچِت» با طرح یک دعوی گروهی، گوگل را به استفاده غیرقانونی از آثارشان برای آموزش پلتفرم «جِمینای» متهم کردند.
در حالی که آنتروپیک با این پرداخت ۱.۵ میلیارد دلاری تلاش کرده تا پرونده خود را ببندد، صنعت هوش مصنوعی همچنان در برزخِ قانونی به سر میبرد. تا زمانی که یک دادگاه عالی یا مرجع قانونگذار، خط قرمز روشنی بین استفاده منصفانه در آموزش و سرقت دادههای آموزشی ترسیم نکند، نبردهای حقوقی بر سر مالکیت معنوی، همچنان بزرگترین تهدید و در عین حال، مهمترین چالش توسعه هوش مصنوعی باقی خواهد ماند.
