مرکز پژوهشهای مجلس:
جلوگیری از استخراج غیرمجاز رمزارز میتواند ناترازی شدید برق را کاهش دهد
مرکز پژوهشهای مجلس، دوشنبه ۶ مهر ۱۴۰۵ در گزارشی با عنوان «برآورد تأثیر استخراج رمزارزها بر مصرف برق کشور» اعلام کرده است که مصرف برق استخراج رمزارز در ایران بر اساس دو روش برآوردی، بین ۹۳۰ تا ۱۲۰۰ مگاوات است؛ رقمی که به گفته این مرکز، حذف بخش غیرمجاز آن میتواند شدت ناترازی برق در تابستان را کاهش دهد.
در این گزارش، به دلیل نبود آمار رسمی از میزان مصرف برق استخراج رمزارز، دو روش برای برآورد مصرف این بخش به کار گرفته شده است؛ نخست، استفاده از شاخص جهانی هشریت و دوم، تحلیل الگوی مصرف برق همزمان با دوره قطع سراسری اینترنت.
استخراج رمزارز چه سهمی در ناترازی برق دارد؟
بر اساس یافتههای این گزارش، مصرف برق استخراج رمزارز در چهار ماه گرم سال معادل ۱۴ درصد ناترازی انرژی و حدود ۶ درصد ناترازی توان کشور برآورد شده است.
مرکز پژوهشهای مجلس همچنین اثر حذف استخراج غیرمجاز را بر وضعیت شبکه برق بررسی کرده است. بر اساس این برآورد، در صورت حذف این فعالیت، سهم ساعات دارای کسری بیش از ۱۰ هزار مگاوات در تابستان از ۱۷.۹ درصد به ۱۲.۳ درصد کاهش مییابد. همچنین سهم ساعات بدون کسری برق از ۵.۲ درصد به ۳۳.۶ درصد افزایش خواهد یافت.
مصرف سالانه معادل ۲ میلیارد لیتر گازوئیل
این گزارش برآورد میکند تأمین برق مورد نیاز استخراج رمزارز سالانه معادل مصرف حدود ۲ میلیارد لیتر گازوئیل سوخت نیاز دارد که بار مالی آن نزدیک به ۱.۵ میلیارد دلار در سال است.
بررسی دادههای هشریت نیز نشان میدهد هشریت ایران در پایان سال ۲۰۲۵ به ۱۰ اگزاهش رسیده و پس از جنگ رمضان به حدود ۲ اگزاهش کاهش یافته است.
بر اساس این گزارش، با فرض میانگین هشریت ۱۳ تا ۱۵ تراهش و توان مصرفی ۱۳۰۰ تا ۱۵۰۰ وات برای هر دستگاه، مصرف برق استخراج رمزارز پیش از جنگ رمضان در بیشترین حالت بین ۱۰۴۰ تا ۱۱۵۰ مگاوات برآورد میشود.
کاهش ۹۳۰ مگاواتی مصرف برق پس از قطع اینترنت
مرکز پژوهشهای مجلس برای برآورد مصرف برق استخراج رمزارز از دادههای مربوط به دوره قطع سراسری اینترنت نیز استفاده کرده است.
بر اساس این تحلیل، متوسط مصرف برق در ساعات ۳ تا ۵ بامداد، یک هفته پس از قطع سراسری اینترنت، نسبت به دوره قبل حدود ۹۳۰ مگاوات کاهش یافته است؛ رقمی که پژوهشگران از آن بهعنوان یکی از مبانی برآورد مصرف برق استخراج رمزارز استفاده کردهاند.
استخراج رمزارز در کدام بخشها سودآور است؟
مقایسه آستانه درآمدزایی استخراج رمزارز با تعرفههای برق سال ۱۴۰۵ نشان میدهد استخراج با تعرفه خانگی توجیه اقتصادی ندارد، اما در تعرفههای کشاورزی، تجاری، صنعتی و عمومی همچنان امکان سودآوری وجود دارد.
بر همین اساس، گزارش مرکز پژوهشهای مجلس فعالیتهای غیرمجاز استخراج رمزارز را عمدتاً ناشی از استفاده از انشعابهای غیرقانونی، سوءاستفاده از تعرفههای برق و بهرهبرداری از برق داخلی نیروگاهها میداند.
شناسایی ماینرهای غیرمجاز با نظارت هوشمند
در این گزارش تأکید شده است که شناسایی استخراج غیرمجاز تنها از طریق مقایسه میزان مصرف مشترکان امکانپذیر نیست و باید از روشهای نظارت هوشمند و یکپارچه استفاده شود.
به پیشنهاد مرکز پژوهشهای مجلس، دادهکاوی الگوی بار، تحلیل آماری مصرف داخلی نیروگاهها، بررسی تلفات غیرفنی شبکه توزیع و تطبیق دادههای مصرف برق با اطلاعات ترافیک اینترنت و تولید واحدهای صنعتی میتواند در شناسایی استخراج غیرمجاز مؤثر باشد.
به گزارش مهر، مرکز پژوهشهای مجلس همچنین با اشاره به خلأهای قانونی موجود، تکمیل مقررات مربوط به مجازات استخراج غیرمجاز رمزارز را ضروری دانسته و اعلام کرده است که این موضوع در گزارشی جداگانه بررسی خواهد شد.
