مدیرعامل شرکت خدمات انفورماتیک:
بیش از ۷۰ درصد شرکتها بهطور منظم از هوش مصنوعی استفاده میکنند
سید محمدسعید طباطبایی، مدیرعامل شرکت خدمات انفورماتیک، با اشاره به گسترش استفاده از هوش مصنوعی در شرکتهای بزرگ گفت که این فناوری دیگر یک ابزار حاشیهای نیست و به بخشی از جریان اصلی فعالیتهای اقتصادی و کسبوکارها تبدیل شده است.
هوش مصنوعی در ۷۸ درصد شرکتها به بخشی از فرایندهای کاری تبدیل شده است
طباطبایی با اشاره به آمارهای جهانی درباره میزان استفاده شرکتها از هوش مصنوعی گفت: «براساس بررسیهای انجامشده، ۷۸ درصد شرکتها حداقل در یکی از فرایندهای خود از هوش مصنوعی استفاده میکنند و بیش از ۷۰ درصد نیز بهصورت منظم این فناوری را وارد فرایندهای خود کردهاند.»
او تأکید کرد که استفاده مؤثر از هوش مصنوعی در سازمانهای بزرگ نباید به کاربردهای نمایشی یا صرفاً استفاده از مدلهای زبانی محدود شود و افزود: «موفقیت در بهکارگیری هوش مصنوعی زمانی اتفاق میافتد که سازمانها بهجای استفادههای نمایشی، فرایندهای خود را با کمک این فناوری بازتعریف کنند. باید هوش مصنوعی را از یک فناوری به یک قابلیت واقعی سازمانی تبدیل کنیم.»
مدیرعامل شرکت خدمات انفورماتیک با اشاره به گستردگی فعالیت این شرکت در زیرساختهای بانکداری الکترونیکی کشور گفت: «ما با حجم عظیمی از داده مواجه هستیم. روزانه میلیاردها تراکنش در نظام بانکی انجام میشود و در برخی حوزهها میزان استفاده از خدمات آنلاین در ایران حتی از بسیاری از کشورهای جهان بیشتر است. در برخی خدمات، بیش از ۹۰ تا ۹۵ درصد فرایندها بهصورت آنلاین انجام میشود و هرگونه اختلال در این زیرساختها میتواند مستقیماً زندگی روزمره مردم را تحت تأثیر قرار دهد.»
به گفته او، سرعت بالای تغییرات محیطی و تهدیدهای سایبری از دیگر چالشهای شرکتهای بزرگ در استفاده از هوش مصنوعی است. طباطبایی گفت: «پارامترها، فرایندها و تهدیدهایی که با آنها مواجه هستیم، بهصورت روزانه تغییر میکنند. از سوی دیگر، انتظار از پایداری سرویسها بسیار بالاست و اختلال در کسبوکارهایی مانند خدمات بانکی میتواند به سرعت به یک مسئله جدی برای مردم تبدیل شود.»
او هزینه بالای توسعه زیرساخت و تأمین نیروی انسانی متخصص را نیز از موانع جدی توسعه هوش مصنوعی در سازمانهای بزرگ دانست و ادامه داد: «یکی از پرسشهای اساسی این است که کدام فرایندهای سازمان قابلیت هوشمندسازی دارند. شرکتهای بزرگ با صدها فرایند مواجهاند و لزوماً منطقی نیست همه آنها بازطراحی شوند. در کنار آن، هزینه فناوری، زیرساخت و نیروی انسانی متخصص نیز ارقام بسیار بالایی دارد.»
طباطبایی همچنین مدیریت داده را یکی دیگر از چالشهای اصلی دانست و گفت: «در حجم عظیمی از دادههایی که سازمانهای بزرگ در اختیار دارند، باید مشخص شود کدام دادهها مجاز به استفاده هستند و پردازش آنها باید با چه سازوکاری انجام شود. حفظ حریم خصوصی و نحوه استفاده از دادهها در این مسیر اهمیت بسیار زیادی دارد.»
نمیتوان به خروجی هوش مصنوعی صددرصد اعتماد کرد
او درباره میزان اعتماد به خروجی مدلهای هوش مصنوعی نیز هشدار داد و افزود: «نمیتوان صددرصد به خروجی مدلهای هوش مصنوعی اعتماد کرد و این خروجیها را بدون ارزیابی مبنای تصمیمهای جدی سازمان قرار داد. تصمیمگیری براساس خروجیهای ناپخته میتواند بر فرایندها و عملکرد کل سازمان اثر بگذارد.»
مدیرعامل شرکت خدمات انفورماتیک بر همین اساس، تدوین چارچوب «حاکمیت هوش مصنوعی» در شرکتهای بزرگ را ضروری دانست و گفت: «وقتی هوش مصنوعی به بخشی از فرایندهای اصلی یک سازمان تبدیل میشود، دیگر نمیتوان صرفاً به آن بهعنوان یک ابزار نگاه کرد. موضوعاتی مانند حریم خصوصی، مالکیت فکری، امنیت سایبری و مسئولیت تصمیمها باید در قالب حاکمیت هوش مصنوعی مورد توجه قرار گیرد.»
طباطبایی همچنین به تهدیدهای آینده در حوزه امنیت سایبری اشاره کرد و گفت: «شبکه بانکی روزانه با حملات سایبری جدی مواجه است و فناوریهای جدیدی مانند رایانش کوانتومی نیز این مسئله را پیچیدهتر میکنند. ترکیب هوش مصنوعی و رایانش کوانتومی میتواند در آینده روشهای متعارف رمزنگاری را با چالش جدی مواجه کند و برای کشوری مانند ایران، توجه به این تهدیدها اهمیت بیشتری دارد.»
توان دانشگاهی ایران به ظرفیت صنعتی تبدیل نشد
او در بخش دیگری از سخنان خود به تجربه ایران در حوزه رباتیک در دهه ۱۳۸۰ اشاره کرد و گفت که دانشگاههای ایران در آن دوره جایگاه قابلتوجهی در رقابتهای بینالمللی داشتند، اما این ظرفیت علمی به همان اندازه به صنعت منتقل نشد.
طباطبایی گفت: «در آن سالها تیمهای دانشگاهی ایران در حوزه رباتیک جایگاه بسیار خوبی در جهان داشتند، اما هرچه جلوتر آمدیم، بخش زیادی از این توانمندی در فضای دانشگاهی و تحقیقاتی باقی ماند و شرکتها نتوانستند همگام با این دانش حرکت کنند. امروز وقتی عملکرد شرکتهای بزرگ جهان را میبینیم، متوجه میشویم فاصله زیادی ایجاد شده است.»
او بر ضرورت تقویت ارتباط میان دانشگاه و صنعت تأکید کرد و گفت که توسعه هوش مصنوعی در شرکتهای بزرگ نیازمند عبور از پروژههای محدود و تحقیقاتی و حرکت به سمت کاربرد واقعی این فناوری در فرایندهای سازمانی است.
